Khái quát kiến trúc Mandala của Đại Bảo Tháp - Hồ Hương Thủy và ý nghĩa tâm linh

Đại Bảo Tháp Mandala Tây Thiên được xây dựng trên một khu đảo tách biệt, bao quanh là hồ nước nhân tạo. Lối vào chính đảo hướng từ trục chính của Khu trung tâm lễ hội Tây Thiên.

Dưới góc độ tâm linh, kiến trúc Bảo tháp đi từ ngoài vào trung tâm mô tả đúng cảnh giới Mandala giác ngộ của chư Phật Bản tôn, theo đó thiết kế Bảo tháp gồm ba phần Chân đế, Mái vòm, Đỉnh tháp tượng trưng cho Thân – Khẩu – Ý giác ngộ của chư Phật.

Với diện tích hơn 10 ha, công trình Hồ đào bao quanh biểu trưng cho “Biển Hương Thủy” thuộc về phần chân đế của Bảo tháp, có hình trái đào tiên hay còn gọi là hình bảo châu nêu biểu cho sự thịnh vượng, dồi dào vật chất, giàu có tâm linh.

Trong quan kiến Phật giáo, hình tượng Núi nêu biểu cho Bồ đề tâm (tâm lợi ích chúng sinh) kiên cố, còn hình tượng Biển hay Hồ Hương thủy có hai thứ lớp ý nghĩa:

Mức độ thông thường là nơi chứa đựng tất cả bảo báu do Long vương trì giữ,

Mức độ tuyệt đối nêu biểu cho biển Phật tính hay bản chất tâm chứa đựng vô lượng công hạnh, những phẩm chất giác ngộ và công đức của chư Phật và chúng sinh.

Theo kinh điển mô tả thì xung quanh các cõi Tịnh độ của chư Phật đều có biển Hương thủy bao bọc nêu biểu cho vô lượng tâm nguyện và công hạnh của chư Phật, Bồ Tát vì lợi ích chúng sinh. Còn trong Kim Cương Thừa, biển nêu biểu cho đại dương Mandala trí tuệ và đại lạc, chứa đựng những phẩm chất siêu việt như Ngũ Trí, Tứ Ba lamật, Tứ Nhiếp Pháp, Bồ đề Tâm và vô lượng phẩm chất giác ngộ khác.

Ngoài ra, khác với quan niệm phong thủy thông thường, luật Vũ trụ Mandala của Phật giáo Kim Cương thừa chỉ ra rằng tính động của nước sẽ tạo ra từ trường năng lượng nhất định. Vì thế, nước thường được bố trí bao bọc quanh Bảo Tháp để giữ cân bằng năng lượng, tạo từ trường an lành. 

Bao quanh vòng trong hồ là 108 Bảo tháp thiết lập xung quanh như bức tường rào, đây chính là vòng hộ trì làm ranh giới cho khuôn viên tháp với thế giới phàm bên ngoài. Các tháp này nêu biểu “Bát tướng thành đạo” hay các công hạnh quan trọng của Đức Phật từ khi Ngài đản sinh cho đến khi thể nhập Niết bàn.

Các đường đi dạo trong hồ là năm đường tròn đồng tâm với các màu xanh dương, đỏ, xanh lục, vàng và trắng tương ứng với năm đại: địa, thủy, hỏa, phong và không, và đại diện cho năm nguyên tố: đất, nước, lửa, gió và không, nêu biểu cho sự hình thành vũ trụ bên ngoài và bên trong. Khách hành hương sẽ nhận được ân phúc gia trì, sự bảo hộ, sức mạnh và cát tường thù thắng khi vi nhiễu Bảo tháp trên những đường tròn đồng tâm vốn là vòng tròn của Mandala và biểu trưng cho sự toàn hảo viên mãn.

Dọc ven hồ có những cột cờ cầu nguyện linh thiêng nhiều màu sắc nêu biểu cho tâm nguyện từ bi và trí tuệ bất tận của chư Phật, Bồ tát ban ân đức gia trì sức khỏe, thịnh vượng, trường thọ, cát tường và viên mãn mọi mong cầu của chúng sinh.