Kiết trai

Kiết trai (trước niệm chú Chuẩn Đề)

Lời ghi: “Kết” là thâu về, người Đàn việt vì sinh lành mà lập trai cúng dường chúng tăng. Cúng trai xong nhờ sức chú nguyện gia hộ, và công năng hai bài kệ để kết pháp lành ấy chẳng khiến tan mất, mà tự tha đều lợi, hai thí vô cùng. Nên gọi “kiết trai”, “trước niệm chú Chuẩn Đề” là nguyện chỗ cầu được như ý vậy.

Chỗ nói người bố thí, ắt đặng điều lợi ích, như vì vui mà thí, sau ắt đặng vui.

Lời ghi: “Đây là bài kệ hồi hướng của Như Lai khi mới thành đạo trước nhất ở cội Bồ đề, thọ mật lớ của hai khách trước nhất.

Nên đời nay khi kiết trai thì niệm. Nhưng người thọ thực tuy chưa có đức hạnh bằng Như Lai, nhờ sức nguyện của Phật ắt khiến người thí được an lạc.

Trong Luật nói: “Người cúng” tuỳ món ăn chi ắt có nguyện cầu. Hoặc cầu xin cõi trời hưởng phước, hoặc cầu giải thoát luân hồi, hoặc cầu sống lâu an vui, hoặc cầu Niết bàn vắng lặng. Người thọ thực rồi liền nói kệ nầy hồi hướng, có câu: “Phát tâm nào mà thí, tuỳ nhân cảm quả ắt đặng trong ấy như nguyện” vậy.

Có phước tuệ cho thâm tâm, gọi là “lợi”, chỗ cầu mãn nguyện gọi là “ích”, vì gieo giống ruộng phước nếu không Tăng thì không thể đặng.

Hai câu kệ trước là sự cảm, hai câu sau là hiển sự ứng, xa lìa sinh tử gọi là “an” chẳng thọ các hữu gọi là “vui”. Có câu “Ngồi ngay thọ cúng dường, thí chủ nhỏ an lạc. Nên nói “Như vì vui mà thí sau ắt đặng an vui”.

Cơm nước xong rồi, nên nguyện chúng sinh chỗ làm đều xong, đủ các Pháp Phật.

Lời ghi: Trọng dứt gọi là “xong rồi” xong rồi là hết. Nghĩa là thọ thực tráng bát xong, chính là lúc phải thí pháp. Nếu chẳng phát nguyện hồi hướng thì ba muỗng năm quán trước đều là lời thừa có trước, thiếu sau.

Có trước mà không sau, cho nên phải phát nguyện tất cả chúng sinh trọn xong tất cả các việc vậy.

“Chỗ làm đều xong” ước sự mà nói thì Tỳ kheo ở đời Phật thọ thực rồi, thâu xếp y bát rửa chân rồi trải toà mà ngồi, hoặc ngồi thiền hoặc tu quán, cho thêm ba học. Nói tóm: là hạnh quán đã tròn việc bếp bưng mâm đã xong, thời chỉ chăm Phật đạo, không việc chi khác chí như vào lý nói sâu, đâu dễ nói ư! Nhị thừa chỉ dứt được Kiến, tư hoặc, Bồ Tát sắp hết vô minh còn chưa gọi là xong, duy Phật năm trụ phiền não hai tử hẳn dứt sạch nói gọi là “đều xong”.

Song người đời ăn rồi, nếu không rong theo việc trần thì thêm lớn ngủ nghỉ, nay nguyện hồi hướng Phật đạo, nên gọi “Chỗ làm đều xong đủ các phép Phật”. Pháp Phật gồm đủ thì tự nhiên chỗ làm đều xong. Chỗ làm đều xong, không ai chẳng đủ các pháp Phật.

(Trích "Tỳ Ni Hương Nhũ"
Dịch giả: HT. Thích Thiện Chơn
Nguồn: NXB Tôn giáo 2010)